سابقه بافت پارچه های مخمل و زربافت و هم چنین قالی بافی، در شهر کاشان به زمان صفویه می رسد. پارچه های زری و قالی های نفیس و گرانبهائی که در این زمان در این شهر بافته شده اند هر کدام در نوع خو شاهکاری از هنر رنگرزی و بافندگی هستند. در این عصر قالی بافی کاشان به اوج کمال خود رسید و هنرمندان این شهر نمونه های با ارزشی از خود به یادگار گزاردند که تعدادی از آن ها در حال حاضر درموزه های بزرگ جهان مشتاقان بی شماری را به خود می طلبند. متأسفانه بعد از این دوره قالی بافی و نساجی دستی در این شهر مانند سایر مناطق بافندگی ایران از رونق و اعتلاء افتاده و رو به نیستی وفنا می رود.
احیاء مجدد قالی بافی در کاشان تا حدود زیادی مرهون فعالیت های حاج حسن- حاج محمد جعفر اصفهانیان و استاد حسین کاشی و از طرفی به علت به کار افتادن واحدهای نساجی ماشینی می باشد که تعدادی از بافندگان منسوجات دست بافت این شهر را وادار به روی آوری به قالی بافی نمود.
هنگامی که به فصل تجدید حیات قالی بافی کاشان می رسیم بسیار به جا خواهد بود که از طرح و بافنده طرح های همیشه ماندنی و قالی های بسیار زیبا که هنر بافندگی را در کاشان به اوج تعالی خود رسانید به احترام یاد نموده و بر روانش درود بفرستیم. متجاوز از یکصدسال پیش محتشم کارگاهی کوچک ولی بسیار با ارزش و اهمیت را در کاشان بوجود آورد و با کمک افراد فامیل خود بهترین دست بافت ها را از دیدگاه های طراحی و رنگ آمیزی وبافت به صنعت فرش ایران عرضه کرد


استقرار و دوام کارگاه او دیرگاهی بیشتر نپائید ولی در همان کوتاه مدت بهترین الگوهای کار تمیز و نفیس را به فرش بافت های با سلیقه شناسانید و از آن زمان به بعد بهترین دست بافت های این شهر و نواحی اطراف که در آن ها رعایت تناسب طرح و رنگ و استانداردهای بافت به گونه ای که هنرمند فقید مرعی می داشت به نام محتشم خوانده می شوند.
از طرح های محتشم در حال حاضر علاوه بر کاشان و قم و جوشقان به میزان قابل توجهی نیز در مراکز بافندگی اروپای شرقی مانند آلبانی و رومانی تقلید می شود


قالی های کاشان به خصوص آن هائی که در گذشته بافته شده اند در بالاترین حد مرغوبیت و زیبائی بوده و در بین مشتاقان فرش طالبان فروانی دارند.
در گذشته های نه چندان دور قسمت عمده قالی های کاشان با پشم های مرینوس بافته می شد ولی امروزه به دلیل بهای گران آن استفاده از این نوع پشم محدودی که از منابع خارجی تأمین می شوند بقیه از تولیدات گله دارری های خراسان، آذربایجان، کرمانشاهان و تهران تهیه می شوند.
در گذشته در کاشان قالی ها و قالیچه های ابریشمی بسیار ظریف و هم چنین فرش های کرکی مرغوبی بافته می شد ولی درحال حاضر شهر قم در زمینه این گونه فرش ها بر این شهرپیشی گرفته است.
فرش کاشان دو پوده بوده و با گره سنه بافته میشود. تراکم گره های آن در یک دسی متر رقمی بین ۱۶۰۰ تا ۸۰۰۰ گره می باشد. رنگرزان قدیمی کاشان برای به قرمز درآوردن الیاف خود علاوه بر گیاه روناس از صدف ارغوان نیزاستفاده می نمودند که ازخود جلای خاصی باقی می گذاشت. امروزه کم و بیش تمامی رنگ های مصرفی رنگرز خانه های آن ازسری رنگ های شیمیائی با ثبات و بیشتر در مایه های قرمز لاکی، آبی، سرمه ای، فیروزه ای، بژ کمرنگ، سفید شکری، سبز فیلی و قهوه ای وسبز مغز پسته ای است


دربازار فرشی به نام کاشان پنج رنگ نیز عرضه می شود و همان گونه که از معنی آن بر می آید در رنگرزی الیاف آن فقط پنج رنگ به کار رفته است.
دست بافتهای کاشان در اندازه های ذرع و نیم، دو ذرعی و شش متری به بالا بافته می شود. بافت فرش های پرده ای و کلگی و کناره چندان مورد دلخواه بافنده های این شهر نیست


طرح های مورد علاقه بافنده های کاشان اغلب در مایه طرح های گلدار با خطوط منحنی شامل طرح های شاه عباسی لچک و ترنج، شاه عباسی افشان، گلدانی سر تاسری، ترنجدار قندیلی، طرح درختی محرابی، هندسی جوشقانی، گلدانی حاج خانمی، منظره بافی و هم چنین چهره بافی می باشد. از طرح شاه عباسی افشان که بیشتر با زمینه کرم در این شهر بافته می شود برعکس بازارهای داخلی در خارج ازکشور از آن استقبالی نشده است.
از طرح لچک ترنج سنتی کاشان(ترنج ظریف و کشیده ای به رنگ آبی سرمه ای که عیناً این رنگ در لچک ها و حاشیه تکرار شده در یک زمینه لاکی رنگ ویا برعکس ترنج لاکی در متن سرمه ای در برخی از مراکز قالی بافی ایران مانند کاشمر، یزد، اردستان و هم چنین کشور مصر تقلید می شود